TYP NIEDŹWIEDZIA, TYP WILKA, TYP LISA
"Wyodrębnia się typy: niedźwiedź, wilk, lis. Lis to typ niepożądany w hodowli. Są to zwierzęta cienkokościste, o długich wąskich głowach, niewielkich rozmiarów. Wilk i niedźwiedź traktowane są na równi i kojarzone miedzy sobą. Na wystawach częściej zwycięża jednak ten drugi gdyż jest efektowniej owłosiony, ma krótszą i szerszą kufę , mniejsze ucho. Są to psy w typie show, cenione zwłaszcza we Włoszech i Finlandii. Wilk to Psy w typie bardziej użytkowym, wyższe, mocniejsze, z mniej obfitym, twardszym włosem. Cenione zwłaszcza przez sędziów, dla których samojed to głownie pies sportowy. Cenione w Szwecji , Niemczech. Dzięki skojarzeniu obu typów uzyskamy psy jakby najbardziej uniwersalne. W miotach często rodzą się szczenięta w każdym z nich choć ideałem jest uzyskanie jak największego wyrównania."
Kiedyś w ten sposób właśnie określano typy w rasie, być może stąd wziął się następnie podział na typ użytkowy i wystawowy.
TYP WYSTAWOWY A TYP UŻYTKOWY
Często można się też spotkać z podziałem na typ użytkowy i wystawowy, co za bzdura! Użytkowy to brzydki, na dłuższych łapach, o krótszym futrze samojed karykatura, a wystawowy to piękny o długiej szacie i wydajnym ruchu. Nic bardziej mylnego. Brzydota danego osobnika i jego niezgodność z wzorcem nie spowoduje że będzie on lepiej pracował. Także to, że pies będzie miał piękne futro lub inne cechy nie spowoduje, że nie będzie w stanie pracować. Często wynika to TYLKO z lenistwa właściciela.
Schemat ten utarł się najprawdopodobniej za sprawą samojedów skandynawskich, ponieważ tylko tam nadal tak naprawdę pracują one jeszcze w zaprzęgach. A ponieważ Skandynawowie najmniej „majstrowali” przy pierwszym eksterierze, który obecnie daleki jest często od wzorca rasy, być może stąd mylne pojęcie typu wystawowego i użytkowego.
TYPY OD MIEJSCA POCHODZENIA LINII
Wróćmy jednak do określeń omawianych na początku.
Google na temat typów w rasie Samoyed niewiele ma do powiedzenia - tak po polsku, jak i po angielsku. Można znaleźć niezbyt długą rozmowę na ich temat na forum Słowackiego Klubu Samoyeda (Samoyeds Without Borders), która opiera się głównie na omawianiu holenderskich linii, które starają się utrzymać pierwotną wersję Samoyeda.
Stwierdzić by można, że jeśli tak trudno o informacje na ten temat na zagranicznych stronach, to głównie w Polsce utrzymuje się "hodowanie w typie ......" i odczuwa się potrzebę klasyfikacji psa do jakiegoś typu, choć czasem psy mają niewiele wspólnego z liniami danego kraju.
Można spróbować jednak przedstawić pewne "typy" na zasadzie cech charakterystycznych popularnych linii występującej na danym terenie.
TYP ANGIELSKI
Podlegający wzorcowi British Kennel Club (KC). Wzorzec ten jest o wiele skromniejszy od wzorca FCI i daje szersze pole interpretacji. Według jego klasyfikacji Samoyed jest psem pasterskim.
Angielscy hodowcy stawiają na efektowność - ich Samoyedy przypominają pluszowe misie, mają dużą objętość futra i bardzo ładne głowy. Niestety czasem odbija się to na anatomii - częsty jest spionowany tył, zbyt lekki kościec, wąski front, zbyt krótkie nogi względem tułowia. Niestety wszystko to ma wpływ na sposób poruszania się.
Angielskie psy są także znacznie mniejsze od Samoyedów podlegających FCI - szczególnie suki! Psy mają 51-56cm, suki 46-51cm (w FCI są to wartości 54-60cm oraz 50-56cm). Włos angielskich psów też może być pułapką - KC nie określa długiego lejącego włosa jako wady (tylko falisty włos jest niedopuszczalny), w FCI długi włos jest wadą!
TYP AMERYKAŃSKI
Podlegający szczegółowemu wzorcowi American Kennel Club (AKC). Według jego klasyfikacji Samoyed jest psem pracującym i to głównie na jego predyspozycjach do pracy hodowcy się skupiają. Dla nas zwykle te Samoyedy są mało efektowne, ponieważ często mają znacznie krótsze futro (długi włos utrudnia pracę?).
Hodowcy skupiają się na prawidłowej anatomii i wydajnym ruchu, włos jest kwestią drugorzędną, choć bardzo krótki, gładki włos jest niepożądany i uznaje się, że ważniejsza jest jakość (gatunek) włosa od jego ilości.
Amerykańskie Samoyedy są znacznie mniej efektowne, natomiast mają zwykle dobrą budowę, zachowane proporcje, dobry kościec i wydajny ruch, jeśli interpretujemy je pod kątem wzorca FCI. Są za to często znacznie większe od samojedów Europejskich co często widać gołym okiem, zwłaszcza psy Kanadyjskie. Miewają nieco inny wyraz i większe ucho - co jest potęgowane krótszym włosem. Niestety, bardzo często mają wąską i płytką klatkę piersiową, choć gdy patrzy się na nie z boku, zwłaszcza na zdjęciach, wpisują się niemal w ideał także wzorca FCI. Często właśnie „czar pryska” gdy spojrzymy na takiego psa od przodu.
Ponadto należy pamiętać że zarówno Amerykanie jak i Kanadyjczycy są mistrzami nie tylko handlingu i groomingu, ale także ustawiania psa do zdjęcia. Na stronach ich hodowli (i to nie tylko w rasie Samojed) dany pies ma zazwyczaj kilka zdjęć przez całe życie, tych najlepszych wybranych z tysiąca, które niekoniecznie muszą oddawać jego rzeczywisty wygląd.
Najpopularniejsze w Europie są niewątpliwie importy z hodowli White Magic, Polar Mist oraz kanadyjskiej Vanderbilt. Samo porównanie psów z jednej z tych hodowli mieszkających w Europie pokazuje różnice w obrębie jednej linii w eksterierze, choć wprawne oko rozpozna bezbłędnie która to linia, patrząc tylko na psa a nie zaglądając w katalog wystawowy.
TYP WŁOSKI
Podlegający wzorcowi FCI. Włoskie Samoyedy przypominają angielski typ rasy, zmodyfikowany pod standardy FCI. Duża część włoskich linii opiera się właśnie na angielskich importach.
Włoskie Samoyedy są niezwykle efektowne, mają dużą objętość futra i piękne głowy o słodkim wyrazie misia. W związku z powiązaniami z liniami angielskimi, zdarzają się osobniki (na standardy FCI) o zbyt krótkich nogach, zbyt długim tułowiu, zbyt lekkim kośćcu, spionowanym lub słabo kątowanym tyłem (co skutkuje niestety bardzo niewydajnym ruchem), wąskim froncie.
TYP AUSTRALIJSKI
Podlegający wzorcowi ANKC, bardzo zbliżonemu do wzorca angielskiego, z tym, że jest bardziej szczegółowy. Klasyfikacja: rasy północne.
Są to psy niewielkie i efektowne, mniejsze od Samoyedów podlegających wzorcowi FCI. Idealny wzrost psa rasy Samoyed w Australii wynosi 53,5cm - jest to więc wartość poniżej dopuszczanych przez wzorzec FCI. Szczególnie suki są znacznie mniejsze od tych w Polsce. U psów wzrost mieści się w wartościach 51-56cm, u suk 46-51cm (w FCI są to wartości 54-60cm oraz 50-56cm).
Okrywa włosowa jest bardzo gęsta, wolna od skręceń. Włos nie może być lejący.
Często kufa jest krótsza niż u Samoyedów podlegających FCI, gdzie wymagane jest, by długość kufy była równa długości czaszki.
Psy są dość proporcjonalne, choć zdarzają się osobniki nieco długie (pod kątem wzorca FCI) i krótkonożne. Zwłaszcza dorosłe osobniki w okolicach lędźwi potrafią być nieco wydłużone.
TYP SKANDYNAWSKI (bez Finlandii)
Podlegający wzorcowi FCI i odnosi się do charakterystycznych psów hodowanych w krajach skandynawskich. Wywodzi się głównie z mieszanki psów hodowanych pod zaprzęgi - o dość lekkiej strukturze kostnej, wydłużonym tułowiu i dość ubogim owłosieniu. Typ bardzo zmieniony w późniejszych latach z powodu różnorodnych importów - z Wlk. Brytanii (Lucky Dexter of Zamoyski), z Australii (Kalaska Lucky Phantom) oraz poprawiany głównie liniami duńskimi (dawna Kaissas, a później głównie tza „stara” Cabaka). Wpłynęło to na znaczne wymieszanie typu i można uznać, że jest najmniej jednolitym z wymienionych. Ogólnie są to jednak psy o dobrych proporcjach i ruchu, rzadziej o ładnych głowach i szacie, różnie bywa także z kośćcem. Właśnie tu znajdziemy najwięcej psów o biszkoptowych znaczeniach, gdyż własnie Skandynawowie przykładaja największą wagę do budowy psów pod kątem wydajności pracy, nie zaś do względów estetycznych. W Skandynawii na wystawach psy o nie czysto białym umaszczeniu są normą. Śmiało można też powiedzieć że są to psy najzdrowsze, gdyż od wielu lat dba się to o badania pod kątem chorób dziedzicznych i powszechnym jest podawanie wyników do publicznej wiadomości.
TYP FIŃSKI
Stary typ fiński charakteryzował się mocnym kośćcem, dobrą szatą, mocną głową - ale dość ostrą w wyrazie, psy były słabo kątowane. Stary typ został obecnie poprawiony, w szczególności głowy. Cżęść znaczących fińskich hodowli postawiło na psy z kanadyjskiej linii Vanderbilt, część na amerykańską White Magic. Wlewka krwi zza oceanu pogorszyła nieco wygląd włosa, jednak poprawiła anatomię.
Problemem z fińskimi psami są głównie wyniki ich badań oraz stosunek niektórych hodowli do kojarzenia psów - niemal normą jest kojarzenie w kilku kolejnych pokoleniach psów o dysplazji B z psami o dysplazji C, czego późniejszym efektem są nierzadkie stwierdzenia w miotach dysplazji D i E.
Hodowany głównie w Holandii. Niektóre holenderskie linie starają się utrzymać pierwotny wygląd Samoyeda, sprzed rozpoczęcia prac hodowlanych w Anglii. Są to psy znacznie mniej efektowne, lżejsze, o krótszej okrywie włosowej. Mają oddawać wizerunek Samoyeda takiego, jakim był przed selekcją hodowlaną. Zwykle psy te można podciągnąć pod pierwszy wzorzec rasy z 1909r i będą oddawać wizerunek ówczesnego Samoyeda. Zdjęcia porównujące dawne i holenderskie Samoyedy można znaleźć m.in. na stronie http://www.oldsams.info
Noho, pierwotny Samoyed, rok 1962 oraz Na-Njarka, wyhodowany w Holandii w 1996, oba psy w wieku około dwóch lat
